Jaki majątek nie podlega podziałowi?
Majątek, który nie podlega podziałowi po rozwodzie to majątek osobisty każdego z małżonków. W jego skład wchodzą wszystkie dobra, które należały do stron przed zawarciem związku małżeńskiego lub zostały zakupione ze środków uzyskanych z posiadanych wcześniej dóbr. Mogą to być np. nieruchomości posiadane przez ślubem, dobra zakupione z pieniędzy pochodzących ze sprzedaży majątku osobistego czy odziedziczone i nabyte przez zapis lub darowiznę dobra określone przez darczyńcę dla jednej ze stron.
W skład majątku osobistego wchodzą również dobra, które niekoniecznie zostały nabyte przed zawarciem ślubu. Mogą to być przedmioty służące zaspokajaniu osobistych potrzeb jednego ze współmałżonków, odszkodowania za uszkodzenie ciała lub uszczerbek na zdrowiu oraz przedmioty nabyte z pozyskanych w ten sposób środków, nagrody osobiste, prawa autorskie i pokrewne ale również wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub innej działalności zarobkowej.
Chociaż prawo jasno określa przynależność każdego możliwego dobra do określonego rodzaju majątku, to czasem sąd może nakazać podział dobra wchodzącego w skład majątku osobistego jednej ze stron. Taka sytuacja może mieć miejsce np. kiedy sąd w postępowaniu ustali jakie nakłady i wydatki zostały poczynione jedną ze stron na utrzymanie majątku osobistego drugiej strony, np. nieruchomości. W takich przypadkach podlegają one zwrotowi. Środki na ten cel mogą być uzyskane dowolną drogą, np. za sprawą sprzedaży nieruchomości, której problem dotyczy. Problematyczna może być również ocena przynależności dóbr wchodzących w skład majątku osobistego w trakcie trwania małżeństwa.
– Podział majątku na drodze sądowej służy nie tylko rozwiązaniu sporu dotyczącego majątku, ale ma również za zadanie ustalić właściwą przynależność dóbr w skomplikowanych sytuacjach, do których potrzebna jest specjalistyczna wiedza. Przykładowo, to, czy mieszkanie zakupione w trakcie trwania małżeństwa z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości zapisanej jednej ze stron stanowi majątek osobisty małżonka, który odziedziczył nieruchomość, będzie zależeć od tego jakie decyzje i działania w tej mierze podjął spadkodawca – mówi adwokat Grzegorz Buba.
Od reguł określających przynależność dóbr do majątku osobistego występują również wyjątki. Przykładowo, opisane już przedmioty pozyskane przez jedną ze stron za sprawą spadku, darowizny lub zapisu posiadają wyjątek w postaci przedmiotów zwykłego wyposażenia domowego służących do użytku obojga małżonków. Jeżeli darczyńca nie określi jasnej przynależności takich dóbr, to podlegają one majątkowi wspólnemu i mogą być brane pod uwagę w procesie podziału majątku. Specyfika polskiego prawa rodzinnego wyżej stawia majątkową wspólność od osobistej, kiedy więc pojawiają się wątpliwości do przydziału majątku do którejś z tych grup najczęściej orzeczony zostanie przydział do majątku wspólnego.
